پیچ‌های درپوش برای استفاده در دستگاههای حساس که اصولاً در درون آن از سیال (انواع گاز‌ها و مایعات) استفاده شده‌است. این پیچ در ظاهر کار ساده ای را انجام می‌دهد ولی در واقع پیچ بسیار مهمی است که به شما اطمینان می‌دهد در دماهای کاری مختلف دچار خرابی نشده و مایع را درون محفظه نگه می دارد و دستگاه در امنیت به کار خود ادامه می‌دهد. طبیعتاً برای جلو‌گیری از نشتی این درپوش‌ها باید به همراه واشرهای لاستیکی یا نوار تفلون استفاده شوند. این درپوش‌ها اگر برای استفاده در محیط‌های آبی باشند باید ضد زنگ باشند که یعنی یا از استنلس استیل هستند یا با روکش گالوانیزه میتوان آنها را یافت. اکثر درپوش‌ها به دلیل قیمت مناسب گالوانیزه هستند. البته لازم به ذکر است که گرید درپوش‌های گالوانیزه 5.8 است و بهتر است در صنایعی که فشار سیال زیاد است از درپوشی با آلیاژ دیگر استفاده کرد. این زد زنگ بودن باعث میشود در مدت زمان زیاد درپوش عمر بیشتری داشته باشد. این دربوش‌ها در انتهای لوله‌ها مورد استفاده قرار میگیرند و باید انتهای لوله حتماً دارای رزوه داخلی باشند. با توجه به محل مصرف انبساط و انقباض از نکات مهمی است که باید به آن توجه شود. برای مثال اگر انبساط و انقباض درپوش بیشتر از لوله باشد در سرما موجب نشتی و در دمای بالا ممکن است به لوله آسیب وارد شود. به همین علت در هنگام خرید باید به متریال مورد استفاده توجه نمود. گل درپوش‌های فلزی یا شش گوش یا سوکت آلن است و این درپوش‌ها معمولا در سایزهای M10 تا M52 موجود میباشند.
| DIN 3404-1988 | DIN 3852 | DIN 3871-1995 |
|---|---|---|
 |  |  |
| DIN 5586-1989 | DIN 74305-1-1987 | DIN 7604-1992 |
 |  |  |
| DIN 7604-2016 | DIN 906-1983 | DIN 906-1992 |
 |  |  |
| DIN 906-2012 | DIN 906-2020 | DIN 908 |
 |  |  |
| DIN 908-1983 | DIN 908-1992 | DIN 908-2012 |
 |  |  |
| DIN 908-2020 | DIN 909-1991 | DIN 909-1992 |
 |  |  |
| DIN 909-2012 | DIN 909-2020 | DIN 910-1992 |
 |  |  |
| DIN 910-2010 | DIN 910-2010-1 | DIN 910-2012 |
 |  |  |
| DIN 910-2012-1 | DIN 910-2020 | DIN 910-2020-1 |
 |  |  |
فهرست استانداردهای این گروه
در جدول زیر، استانداردهای این خانواده با نام محصولشان آمده است. ردیف‌هایی که ستون «مقاله» علامت دارند، صفحه‌ی اختصاصی با جدول ابعاد و راهنمای انتخاب دارند.
| استاندارد | محصول | مقاله |
|---|---|---|
| DIN 34041988 | — | — |
| DIN 3852 | — | — |
| DIN 38711995 | — | — |
| DIN 55861989 | — | — |
| DIN 7430511987 | — | — |
| DIN 76041992 | — | — |
| DIN 76042016 | — | — |
| DIN 9061983 | — | — |
| DIN 9061992 | — | — |
| DIN 9062012 | — | — |
| DIN 9062020 | — | — |
| DIN 908 | درپوش رزوه‌ای آلن یقه‌دار | — |
| DIN 9081983 | — | — |
| DIN 9081992 | — | — |
| DIN 9082012 | — | — |
| DIN 9082020 | — | — |
| DIN 9091991 | — | — |
| DIN 9091992 | — | — |
| DIN 9092012 | — | — |
| DIN 9092020 | — | — |
| DIN 9101992 | — | — |
| DIN 9102010 | — | — |
| DIN 91020101 | — | — |
| DIN 9102012 | — | — |
| DIN 91020121 | — | — |
| DIN 9102020 | — | — |
| DIN 91020201 | — | — |
نکته‌ی انتخاب
درپوش رزوه‌ای مجرا را می‌بندد و آب‌بندی می‌کند. نوع رزوه (استوانه‌ای یا مخروطی) و روش آب‌بندی — واشر، اورینگ یا خود رزوه — در انتخاب تعیین‌کننده است.
راهنمای سفارش
برای اینکه استعلام بدون رفت‌وبرگشت انجام شود، این موارد را مشخص کنید:
- شماره استاندارد — و اگر نسخه‌ی ISO مدنظر است، آن را صریح بنویسید؛ در چند خانواده ابعاد DIN و ISO یکی نیست.
- سایز و طول
- کلاس استحکام یا گرید
- جنس — فولاد، استنلس A2 یا A4
- پوشش — هماهنگ با بقیه‌ی اجزای اتصال
برای استعلام موجودی و قیمت با کارشناسان تی‌تی‌بولت تماس بگیرید.
دو راه آب‌بندی درپوش: رزوه‌ی مخروطی یا یقه و واشر
درپوش‌های رزوه‌ای این صفحه بیشتر برای بستن سوراخ‌های سرویس به کار می‌روند — سوراخ تخلیه و پرکردن روغن در گیربکس، درگاه‌های بلوک هیدرولیک، سوراخ‌های بازرسی در بدنه‌ی پمپ و موتور. همه یک کار دارند: سوراخ رزوه‌دار را ببندند و نشت نکنند. ولی این کار را به دو روش کاملاً متفاوت انجام می‌دهند:
| روش | استاندارد نمونه | آب‌بندی کجا انجام میشود | نکته |
|---|---|---|---|
| رزوه‌ی مخروطی | DIN 906 (آلن)، DIN 909 (شش‌گوش) | در خود رزوه؛ رزوه‌ی مخروطی با فرو رفتن سفت میشود | معمولاً با چسب یا نوار آب‌بندی؛ دفعات باز و بست محدود است |
| رزوه‌ی استوانه‌ای با یقه | DIN 908 (آلن)، DIN 910 (شش‌گوش) | زیر یقه، با واشر آب‌بندی | واشر مسی یا آلومینیومی DIN 7603؛ واشر هر بار نو شود |
این دو روش با هم ترکیب نمی‌شوند. درپوش رزوه‌ی مخروطی در سوراخ رزوه‌ی استوانه‌ای فقط چند دنده درگیر میشود و آب‌بندی نمی‌کند؛ درپوش استوانه‌ای در سوراخ مخروطی هم گیر می‌کند و سوراخ را خراب می‌کند. پیش از سفارش، نوع رزوه‌ی سوراخ را بدانید.
ابعاد در کاتالوگ
سه استاندارد این خانواده در کاتالوگ تأییدشده‌ی تی‌تی‌بولت هستند. درپوش‌ها رزوه‌ی ریز متریک دارند و گام هر سایز در جدول آمده است:
| سایز | گام | DIN 906 — طول درپوش | DIN 906 — آلن s | DIN 908 — قطر یقه | DIN 908 — آلن s | DIN 910 — قطر یقه | DIN 910 — آچارخور s |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| M10 | 1 | 8 | 5 | 14 | 5 | 14 | 10 |
| M12 | 1.5 | 10 | 6 | 17 | 6 | 17 | 13 |
| M14 | 1.5 | 10 | 7 | 19 | 6 | 19 | 13 |
| M16 | 1.5 | 10 | 8 | 21 | 8 | 21 | 16 |
| M18 | 1.5 | 10 | 8 | 23 | 8 | 23 | 16 |
| M20 | 1.5 | 10 | 10 | 25 | 10 | 25 | 18 |
| M22 | 1.5 | 10 | 10 | 27 | 10 | 27 | 18 |
| M24 | 1.5 | 12 | 12 | 29 | 12 | 29 | 21 |
| M27 | 2 | 12 | 12 | 32 | 12 | 32 | 24 |
| M30 | 1.5 | 12 | 17 | 36 | 17 | 36 | 24 |
| M33 | 2 | 12 | 17 | 39 | 17 | 39 | 27 |
| M36 | 1.5 | 15 | 19 | 42 | 19 | 42 | 27 |
| M42 | 1.5 | 18 | 22 | 49 | 22 | 49 | 30 |
| M48 | 1.5 | 20 | 24 | 55 | 24 | 55 | 30 |
همه‌ی اعداد بر حسب میلی‌متر و از کاتالوگ‌های تأییدشده‌ی تی‌تی‌بولت خوانده شده‌اند. خط تیره یعنی آن سایز در آن استاندارد تعریف نشده است. داده‌ی DIN 910 از یک مرجع منتشرشده کنترل شده است. نسخه‌های رزوه‌ی لوله (R و G) این استانداردها در این جدول نیستند.
سه نکته از داده‌ها: اندازه‌ی آلن DIN 906 و DIN 908 در همه‌ی سایزهای مشترک یکی است، به‌جز M14 (7 در برابر 6)؛ پس یک جعبه آچار آلن برای هر دو خانواده کافی است، با یک استثنا. قطر یقه‌ی DIN 908 و DIN 910 در همه‌ی سایزها یکسان است — درپوش آلن و درپوش شش‌گوش یقه‌دار از یک واشر آب‌بندی استفاده می‌کنند و واشر DIN 7603 با همین قطر انتخاب میشود. و در M48 کاتالوگ‌ها دو گام متفاوت ثبت کرده‌اند (DIN 906: 1.5، DIN 908: 2)؛ این استانداردها در برخی سایزها دو گام مجاز دارند، پس گام سوراخ را پیش از سفارش اندازه بگیرید. ستون گام جدول بالا از DIN 906 است. جزئیات واشر آب‌بندی در واشرهای آب‌بندی آمده است.
نصب و گشتاور
- درپوش یقه‌دار: واشر نو، سطح نشیمنگاه تمیز، گشتاور طبق دستورالعمل. گشتاور بیش از حد در بدنه‌ی آلومینیومی رزوه را هرز می‌کند و گشتاور کم آب‌بندی نمی‌کند.
- درپوش مخروطی: تا جایی بسته میشود که رزوه سفت شود، نه تا ته. درپوش مخروطی که بیش از حد بسته شود، سوراخ را باز می‌کند و در بدنه‌ی چدنی ممکن است ترک ایجاد کند.
- مواد آب‌بندی رزوه: در درپوش مخروطی، چسب یا نوار آب‌بندی نباید وارد مدار شود؛ تکه‌ی نوار در سیستم هیدرولیک می‌تواند یک شیر را مسدود کند. اولین دنده را آزاد بگذارید.
- درپوش مغناطیسی: برخی درپوش‌های تخلیه‌ی گیربکس آهن‌ربا دارند تا براده‌های فلزی را جمع کنند. هنگام تعویض روغن، براده‌ی جمع‌شده روی آن نشانه‌ی وضعیت چرخ‌دنده‌هاست.
یک اصلاح و یک نکته درباره‌ی متن بالا
متن بالا گفته است این درپوش‌ها «در انتهای لوله‌ها» به کار می‌روند و باید «به همراه واشرهای لاستیکی یا نوار تفلون» استفاده شوند. کاربرد اصلی این استانداردها بستن درگاه‌ها و سوراخ‌های رزوه‌دار در بدنه‌ی تجهیزات است؛ برای انتهای لوله، درپوش‌ها و کلاهک‌های لوله‌ای استانداردهای خودشان را دارند. و انتخاب بین واشر و نوار با نوع رزوه تعیین میشود، نه با سلیقه: درپوش یقه‌دار با واشر، درپوش مخروطی با ماده‌ی آب‌بندی رزوه. متن بالا درست گفته که انبساط حرارتی درپوش و بدنه باید در نظر گرفته شود؛ درپوش فولادی در بدنه‌ی آلومینیومی در چرخه‌ی گرم و سرد شدن، آب‌بندی را سخت‌تر نگه می‌دارد تا درپوش آلومینیومی.
جمع‌بندی
درپوش رزوه‌ای یا با رزوه‌ی مخروطی (DIN 906، DIN 909) آب‌بندی می‌کند یا با یقه و واشر روی رزوه‌ی استوانه‌ای (DIN 908، DIN 910)؛ این دو با هم ترکیب نمی‌شوند. رزوه‌ها ریزند، آچار آلن دو خانواده در یک سایز ممکن است فرق کند، و قطر یقه تعیین‌کننده‌ی واشر آب‌بندی است. واشر را هر بار نو کنید و گشتاور را در بدنه‌های آلومینیومی جدی بگیرید.
سوالات متداول
تفاوت DIN 906 و DIN 908 چیست؟
DIN 906 رزوه‌ی مخروطی دارد و در خود رزوه آب‌بندی می‌کند؛ DIN 908 رزوه‌ی استوانه‌ای و یقه دارد و با واشر زیر یقه آب‌بندی می‌کند.
واشر درپوش DIN 908 یا DIN 910 کدام است؟
واشر آب‌بندی DIN 7603 (مسی یا آلومینیومی) با قطری متناسب با یقه؛ هر بار نو شود.
آیا درپوش مخروطی را میتوان در سوراخ استوانه‌ای بست؟
خیر؛ فقط چند دنده درگیر میشود و آب‌بندی نمی‌کند.
رزوه‌ی درپوش‌ها درشت است یا ریز؟
ریز؛ گام هر سایز در جدول کاتالوگ آمده است.
درپوش مغناطیسی چه فایده‌ای دارد؟
براده‌های فلزی روغن را جمع می‌کند و هنگام تعویض روغن نشانه‌ای از وضعیت چرخ‌دنده‌هاست.