پیچ آلن
همگان پیچ آلن را می شناسند و از آن استفاده کرده‌اند. این بخاطر محبوبیت این استاندارد است که همه گیر شده‌است است استاندارد میلیمتری در تمام کره زمین گسترده شده و در کارهای ساده و دقیق مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این استاندارد‌ها استاندارد DIN 912 از همه بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد که این پیچ و این استاندارد بیشتر در گرید 10.9 تولید و عرضه می‌گردد. میزان فشار روی این پیچ به نسبت به پیچ‌های دیگر بیشتر است و پیچ‌های فلنجدار و سرخزینه دار هم دارد. پیچ آلن به خاطر آچار خور سوکتی مورد کاربرد فراوان پیدا کرده و این نوع پیچ هم به روش فورج گرم و هم به روش فورج سرد تولید می‌گردد.
پیچ‌های آلن در جنگ صنعتی بین آلمانها و آمریکا در برابر پیچ‌های شش گوش پیروز شد و در موتورهای احتراقی به وفور استفاده شد. امروزه از پیچ‌های آلن برای بستن سرسیلندر بجای پیچ‌های شش گوش استفاده می‌شود. پیچ‌های آلن تمام دنده و نیم دنده تولید می‌شوند و بیشتر پوشش سیاه رنگ دارند چرا که در بخش‌هایی استفاده می‌شوند که احتمال زنگ زدگی ندارند. پیچ‌های آلن با داشتن آچار خور خوب در سختترین محل‌ها از نظر دسترسی مورد استفاده قرار می‌گیرد. پیچ‌های آلن با اشگال مختلف گل تولید می‌شود مثل آلن کونیک و آلن مغزی و... .
روش تولید پیچ‌های آلن هم روش تولید فورج سرد و هم روش تولید فورج گرم می‌باشد. تولید پیچ آلن پیچیدگی فنی خاصی ندارد و این یکی از مزایای تولید این پیچ تخصصی است. در روش سرد مفتول وارد دستگاه اتوماتیک می‌شود کشیده می‌شود و برش می خورد و در چند ضرب شکل می‌گیرد و در نهایت دنده می‌شود. بعد از تولید شدن پیچ‌ها تست می‌شوند که این تست‌ها بر روی نمونه انتخابی از خروجی محصول انجام می‌شود چرا که تست کشش پیچ یک ست مخرب است و نمی‌توان تمام پیچ‌ها را مستقیما تست کرد. بعد از کنترل کیفیت پیچ‌ها آن را پوشش سیاه رنگی می‌دهند که نام آن زاج کاری است. بعد از راج کاری پیچ‌ها روغن کاری می‌شوند و درون کیسه‌های پلاستیکی در جعبه‌های مقوایی نگهداری می‌شوند.
پیچ‌های آلن عمومی
| DIN 6912-1985 | DIN 6912-2002 | DIN 6912-2009 |
|---|---|---|
 |  |  |
| DIN 7984-1985 | DIN 7984-2002 | DIN 7984-2009 |
 |  |  |
| DIN 912-1983 | DIN EN ISO 12474-2011 | DIN EN ISO 4762-2004 |
 |  |  |
| DIN EN ISO 7380(-1)-2011 | DIN EN ISO 7380(-2)-2011 | |
-2011/DIN EN ISO 7380(-1)-2011.jpg) | -2011/DIN EN ISO 7380(-2)-2011.jpg) |
پیچ‌های آلن کونیک
پیچ‌های آلن کونیک دار پیچ‌های صنعتی با کاربرد خاص است این پیچ‌ها در بدنه ماشین می نشیند و بعد از بسته شدن سطح صافی ایجاد می‌کنند و این یک خاصیت مهم در مکانیک است. پیچ‌های کونیک آلنی بدون واشر استفاده می‌شوند و در محل مورد استفاده سوراخ را خزینه کاری می‌کنند. در این مدل اتصال ورق ا عموما قطر بالایی دارند. در این میان پیچ DIN 7991 کاربرد بیشتری از هم گروه‌های خود دارند.
| DIN 7991-1986 | DIN EN ISO 10642-2004 |
|---|---|
 |  |
| DIN EN ISO 10642-2013 | DIN EN ISO 10642-2018 |
 |  |
پیچ آلن کاربرد گسترده ای در صنعت دارد و در این میان هم تولید داخل و هم تولید خارجی داریم که به نظر می رسد تولیدات داخل هم هم پای تولیدات خارجی کارایی لازم را دارند و مصرف کننده می‌تواند از این محصولات با اطمینان استفاده کند. در تی تی بولت شما می‌توانید سفارش خود را قبل از خرید به آزمایشگاه ارسال نماید و بعد از دریافت نتیجه آزمایشگاه آن را مورد مصرف قرار دهید. تی تی بولت آمادی دارد تا سفارش شما را در مورد پیچ آلن بررسی کند و محصول باکیفیت را در اختیار شما قرار دهد. شما می‌توانید با تماس گرفتن با دفتر تی تی بولت سفارش خود را اعلام نمایید تا کارشناسان ما در کمترین زمان ممکن پاسخ شما را بدهند.
فهرست استانداردهای این گروه
در جدول زیر، استانداردهای این خانواده با نام محصولشان آمده است. ردیف‌هایی که ستون «مقاله» علامت دارند، صفحه‌ی اختصاصی با جدول ابعاد و راهنمای انتخاب دارند.
| استاندارد | محصول | مقاله |
|---|---|---|
| DIN 912 | استاندارد DIN 912 | ✓ |
| DIN 69121985 | — | — |
| DIN 69122002 | — | — |
| DIN 69122009 | — | — |
| DIN 79841985 | — | — |
| DIN 79842002 | — | — |
| DIN 79842009 | — | — |
| DIN 9121983 | — | — |
| DIN ENISO124742011 | — | — |
| DIN ENISO47622004 | — | — |
| DIN ENISO7380 | — | — |
| DIN 7991 | پیچ آلن سر خزینه | — |
| DIN 79911986 | — | — |
| DIN ENISO106422004 | — | — |
| DIN ENISO106422013 | — | — |
| DIN ENISO106422018 | — | — |
از 16 استاندارد این فهرست، 1 مورد صفحه‌ی اختصاصی دارد.
نکته‌ی انتخاب
پیچ آلن با آچار آلن از داخل سر بسته می‌شود، پس فضای شعاعی اطرافش لازم نیست و سرش می‌تواند داخل خزینه فرو برود. مراقب تمیزی سوکت و سالم بودن آچار باشید؛ بیشترین علت هرزشدن، وارد نشدن کامل آچار است.
راهنمای سفارش
برای اینکه استعلام بدون رفت‌وبرگشت انجام شود، این موارد را مشخص کنید:
- شماره استاندارد — و اگر نسخه‌ی ISO مدنظر است، آن را صریح بنویسید؛ در چند خانواده ابعاد DIN و ISO یکی نیست.
- سایز و طول
- کلاس استحکام یا گرید
- جنس — فولاد، استنلس A2 یا A4
- پوشش — هماهنگ با بقیه‌ی اجزای اتصال
برای استعلام موجودی و قیمت با کارشناسان تی‌تی‌بولت تماس بگیرید.
سه شکل سر، سه کاربرد متفاوت
«پیچ آلن» یک شکل نیست؛ یک نوع درایو است — سوکت شش‌گوش داخلی. همین درایو روی چند شکل سر متفاوت می‌نشیند و انتخاب میان آن‌ها بر اساس فضای موجود و شکل نشیمن انجام می‌شود:
- سر استوانه‌ای بلند (DIN 912) — حالت متعارف و پرکاربردترین. سر بالای سطح می‌ماند و بیشترین عمق سوکت را دارد، پس بیشترین گشتاور را تحمل می‌کند.
- سر استوانه‌ای کوتاه (DIN 7984) — همان شکل با ارتفاع کمتر، برای جایی که فضای بالای قطعه محدود است.
- سر خزینه‌ای (DIN 7991) — سر مخروطی که کامل داخل قطعه فرو می‌رود و سطح صاف می‌سازد.
جدول‌های زیر این سه را کنار هم می‌گذارند تا تفاوت‌ها عددی دیده شوند:
| سایز | DIN 912 — سر بلند | DIN 7984 — سر کوتاه | DIN 7991 — خزینه |
|---|---|---|---|
| M1.6 | 3 | — | — |
| M2 | 3.8 | — | — |
| M2.5 | 4.5 | — | — |
| M3 | 5.5 | 5.5 | 6 |
| M4 | 7 | 7 | 8 |
| M5 | 8.5 | 8.5 | 10 |
| M6 | 10 | 10 | 12 |
| M8 | 13 | 13 | 16 |
| M10 | 16 | 16 | 20 |
| M12 | 18 | 18 | 24 |
| M14 | — | 21 | 27 |
| M16 | 24 | 24 | 30 |
| M18 | — | 27 | 33 |
| M20 | 30 | 30 | 36 |
| M22 | — | 33 | 36 |
| M24 | 36 | 36 | 39 |
| M30 | 45 | — | — |
| M36 | 54 | — | — |
همه‌ی اعداد بر حسب میلی‌متر و از کاتالوگ‌های تأییدشده‌ی تی‌تی‌بولت خوانده شده‌اند. خط تیره یعنی آن سایز در آن استاندارد تعریف نشده است.
| سایز | DIN 912 — سر بلند | DIN 7984 — سر کوتاه | DIN 7991 — خزینه |
|---|---|---|---|
| M1.6 | 1.6 | — | — |
| M2 | 2 | — | — |
| M2.5 | 2.5 | — | — |
| M3 | 3 | 2 | 1.7 |
| M4 | 4 | 2.8 | 2.3 |
| M5 | 5 | 3.5 | 2.8 |
| M6 | 6 | 4 | 3.3 |
| M8 | 8 | 5 | 4.4 |
| M10 | 10 | 6 | 5.5 |
| M12 | 12 | 7 | 6.5 |
| M14 | — | 8 | 7 |
| M16 | 16 | 9 | 7.5 |
| M18 | — | 10 | 8 |
| M20 | 20 | 11 | 8.5 |
| M22 | — | 12 | 13.1 |
| M24 | 24 | 13 | 14 |
| M30 | 30 | — | — |
| M36 | 36 | — | — |
همه‌ی اعداد بر حسب میلی‌متر و از کاتالوگ‌های تأییدشده‌ی تی‌تی‌بولت خوانده شده‌اند. خط تیره یعنی آن سایز در آن استاندارد تعریف نشده است.
آچار آلن: عددی که در سفارش فراموش می‌شود
اندازه‌ی سوکت شش‌گوش با قطر رزوه یکی نیست و برای هر خانواده هم متفاوت است. کسی که برای یک کارگاه ابزار می‌خرد، باید بداند کدام سایز آچار لازم است:
| سایز | DIN 912 | DIN 7984 | DIN 7991 |
|---|---|---|---|
| M1.6 | 1.5 | — | — |
| M2 | 1.5 | — | — |
| M2.5 | 2 | — | — |
| M3 | 2.5 | 2 | 2 |
| M4 | 3 | 2.5 | 2.5 |
| M5 | 4 | 3 | 3 |
| M6 | 5 | 4 | 4 |
| M8 | 6 | 5 | 5 |
| M10 | 8 | 7 | 6 |
| M12 | 10 | 8 | 8 |
| M14 | — | 10 | 10 |
| M16 | 14 | 12 | 10 |
| M18 | — | 12 | 12 |
| M20 | 17 | 14 | 12 |
| M22 | — | 14 | 14 |
| M24 | 19 | 17 | 14 |
| M30 | 22 | — | — |
| M36 | 27 | — | — |
همه‌ی اعداد بر حسب میلی‌متر و از کاتالوگ‌های تأییدشده‌ی تی‌تی‌بولت خوانده شده‌اند. خط تیره یعنی آن سایز در آن استاندارد تعریف نشده است.
در بیشتر سایزها هر سه خانواده آچار یکسانی می‌خواهند، ولی در چند سایز تفاوت وجود دارد — و همین چند مورد کافی است که کارگر سر کار آچار نداشته باشد. جدول بالا را پیش از سفارش ابزار نگاه کنید.
DIN در برابر ISO در این خانواده: اینجا تفاوتی نیست
در بسیاری از خانواده‌ها، وقتی یک استاندارد DIN به نسخه‌ی ISO منتقل می‌شود، ابعاد هم کمی تغییر می‌کند و ما در تمام این سایت هشدار می‌دهیم که ابعاد را بین دو خانواده جابه‌جا نکنید. اما در همین خانواده، مقایسه‌ی کاتالوگ‌های تأییدشده نتیجه‌ی روشنی می‌دهد:
| جفت استاندارد | سایزهای مشترک | نتیجه |
|---|---|---|
| DIN 912 در برابر ISO 4762 | ۱۵ سایز از M1.6 تا M36 | قطر سر، ارتفاع سر و اندازه‌ی سوکت در همه‌ی سایزها یکسان است |
| DIN 7991 در برابر ISO 10642 | ۱۳ سایز از M3 تا M24 | همان — هیچ اختلافی در ستون‌های ابعادی دیده نشد |
چرا پیچ آلن این‌قدر رایج شد
پیچ آلن جای خودش را در صنعت با چند مزیت مشخص باز کرد که همچنان معتبرند:
- در فضای تنگ کار می‌کند. آچار آلن از بالا وارد می‌شود و برخلاف آچار تخت، به فضای جانبی برای چرخش نیاز ندارد.
- گشتاور بالاتری منتقل می‌کند نسبت به درایوهای سطحی مثل دوسو و چهارسو، چون تماس در عمق سوکت و روی شش وجه انجام می‌شود.
- آچار در جای خودش می‌ماند. در مونتاژ، این یعنی می‌شود با یک دست کار کرد.
- سر کوچک‌تر نسبت به سر شش‌گوش بیرونی با همان قطر رزوه، پس در طراحی فشرده جا می‌گیرد.
در برابر این‌ها یک ضعف مشخص هم دارد: سوکت داخلی محل تجمع گرد و خاک و رنگ است. پیچ آلنی که چند سال در محیط باز مانده، پیش از باز شدن باید تمیز شود — وگرنه آچار تا ته نمی‌نشیند و سر گرد می‌شود.
راهنمای سفارش پیچ آلن
برای اینکه استعلام بدون رفت‌وبرگشت انجام شود:
- شماره‌ی استاندارد — و اگر نسخه‌ی ISO مدنظر است، صریح بنویسید.
- سایز رزوه و طول — و برای پیچ خزینه‌ای توجه کنید که طول روی سر اندازه گرفته می‌شود، نه از زیر آن.
- کلاس استحکام — پیچ آلن معمولاً در کلاس‌های بالا تولید می‌شود، ولی این خودکار نیست.
- جنس — فولاد، استنلس A2 یا A4.
- پوشش — هماهنگ با بقیه‌ی اجزای اتصال.
- تمام‌رزوه یا نیم‌رزوه — در طول‌های بلند این تفاوت وجود دارد.
صفحه‌ی اختصاصی پیچ آلن DIN 912 جدول ابعاد کامل و راهنمای انتخاب این خانواده را دارد.
سوالات متداول
تفاوت DIN 912 و DIN 7984 چیست؟
شکل سر یکی است و تفاوت در ارتفاع سر است؛ DIN 7984 سر کوتاه‌تری دارد و برای فضای محدود بالای قطعه ساخته شده. جدول‌های این صفحه هر دو ستون را کنار هم نشان می‌دهند.
آیا DIN 912 با ISO 4762 یکی است؟
مقایسه‌ی سطربه‌سطر کاتالوگ‌های تأییدشده در هر ۱۵ سایز مشترک، در قطر سر، ارتفاع سر و اندازه‌ی سوکت هیچ اختلافی نشان نداد. همین نتیجه برای DIN 7991 و ISO 10642 هم به دست آمد.
چرا سر خزینه‌ای قطر بزرگ‌تری دارد؟
چون سطح مخروطی باید به اندازه‌ی کافی بزرگ باشد تا بار را روی نشیمن پخش کند. در عوض ارتفاعش کمتر است چون داخل قطعه فرو می‌رود.
چرا سر پیچ آلن گرد می‌شود؟
آچار فرسوده، آچار اینچی در سوکت متریک، یا سوکت پر از گرد و رنگ که نمی‌گذارد آچار تا ته بنشیند. پیچ با سر گردشده معمولاً باید سوراخ و بیرون کشیده شود.
طول پیچ آلن خزینه‌ای چطور اندازه گرفته می‌شود؟
روی سر، نه از زیر آن — چون سر داخل قطعه فرو می‌رود. سفارش دادن آن مثل پیچ سر بلند، قطعه‌ای یک ارتفاع سر بلندتر تحویل می‌دهد.